Opinion Works

18.02.2019

Η Οδηγία για θέσπιση κανόνων κατά πρακτικών φοροαποφυγής

By KPMG Team

Opinion Works

18.02.2019

Η Οδηγία για θέσπιση κανόνων κατά πρακτικών φοροαποφυγής

By KPMG Team


Οι τάσεις που ακολούθησαν μετά την παγκόσμια οικονομική κρίση της τελευταίας δεκαετίας έχουν «αναγκαστικά» επαναπροσδιορίσει το μοντέλο φορολογικής πολιτικής. Η φορολογική πολιτική πλέον συγκεντρώνεται όχι τόσο στην παροχή κινήτρων για επανεκκίνηση της αγοράς αλλά στη διόρθωση στρεβλώσεων σε ό,τι αφορά υφιστάμενα φορολογικά μοντέλα.

Διεθνείς οργανισμοί όπως ο Ο.Ο.Σ.Α, η Ε.Ε, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και η Παγκόσμια Τράπεζα επικεντρώνονται στην αναγνώριση και καταπολέμηση καταχρηστικών προνοιών. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Ε.Ε. έχει προχωρήσει το 2015 στην ανακοίνωση Σχεδίου Δράσης για φορολόγηση εταιρειών, το οποίο προσδιορίζει μία σειρά πρωτοβουλιών και μεταξύ άλλων μια σειρά μέτρων για την αντιμετώπιση της φοροαποφυγής, με βασικές προτεραιότητες την καταπολέμηση του επιζήμιου φορολογικού ανταγωνισμού και της φοροδιαφυγής. Μετουσίωση των στόχων αυτών αποτελεί μεταξύ άλλων και η εισαγωγή της Οδηγίας για θέσπιση κανόνων κατά πρακτικών φοροαποφυγής, η οποία συμφωνήθηκε σε ευρωπαϊκό επίπεδο το 2016. Ορισμένες από τις πρόνοιες της Οδηγίας μπήκαν σε ισχύ από τα κράτη μέλη από 1η Ιανουαρίου 2019, μεταξύ των οποίων και η Κύπρος, που ετοιμάζεται για τη ψήφιση του σχετικού νομοσχεδίου.

Τρεις από τις πέντε βασικές πρόνοιες της Οδηγίας ετοιμάζονται να υιοθετηθούν με νόμο, με τις υπόλοιπες δύο να ακολουθούν στις επόμενες χρονιές. Από την 1η Ιανουαρίου 2019 εισάγονται κανόνες για:
i. τον Περιορισμό των Τόκων
ii. την Απαγόρευση των Καταχρήσεων
iii. τις Ελεγχόμενες Αλλοδαπές Εταιρείες

Κανόνες περιορισμού των τόκου: Η οδηγία αποσκοπεί στο να αποτρέψει τις εταιρείες από την τεχνητή συρρίκνωση της φορολογικής τους βάσης, με την καταβολή φουσκωμένων πληρωμών τόκων σε συνδεδεμένες εταιρείες σε δικαιοδοσίες με χαμηλή φορολογία, καθορίζοντας τις πρόνοιες που πρέπει να υιοθετηθούν. Με την οδηγία περιορίζεται το ποσό των τόκων που ο φορολογούμενος έχει το δικαίωμα να εκπίπτει ανά φορολογικό έτος, στο βαθμό που οι τόκοι αυτοί ξεπερνούν το εισόδημα από τόκους και σχετικά παράγωγα (υπερβαίνον κόστος δανεισμού). Ο περιορισμός δεν ισχύει για υπερβαίνον κόστος δανεισμού μέχρι το ποσό των τριών εκατομμυρίων ευρώ. Τα κράτη μέλη δύνανται να καθορίσουν μικρότερο όριο εάν το επιθυμούν. Το ανώτατο ποσό έκπτωσης των τόκων καθορίζεται στο 30% των κερδών του φορολογούμενου πριν από τους τόκους, τους φόρους, τις αφαιρέσεις και προσθέσεις, αναφορικά με στοιχεία πάγιου ενεργητικού και άυλων περιουσιακών στοιχείων που χρησιμοποιούνται στην επιχείρηση και δύναται να υπολογίζεται σε επίπεδο ομίλου, λαμβάνοντας υπόψην τα αποτελέσματα όλων των μελών του. Ο ίδιος κανόνας, με ελάχιστες διαφορές, έχει υιοθετηθεί σε όλα τα κράτη μέλη. Για παράδειγμα, τόσο η Κύπρος όσο και η Μάλτα και το Λουξεμβούργο έχουν προνοήσει για την εξαίρεση ποσών μέχρι τριών εκατομμυρίων ευρώ από τον κανόνα, ενώ για παράδειγμα η Ολλανδία προβλέπει για την εξαίρεση ποσού μέχρι ενός εκατομμυρίου μόνο, η Πολωνία μέχρι του ποσού των επτακοσίων χιλιάδων ευρώ και η Ρουμανία μέχρι του ποσού των διακοσίων χιλιάδων ευρώ. Υπάρχει λοιπόν χώρος για ανταγωνιστικότητα.

Κανόνας Απαγόρευσης των καταχρήσεων: ο κανόνας αυτός αποσκοπεί στην κάλυψη των κενών που ενδέχεται να υπάρχουν στους ειδικούς κανόνες κατά της φοροαποφυγής μιας χώρας και επιτρέπει στις φορολογικές αρχές να αρνούνται στους φορολογουμένους να επωφελούνται από καταχρηστικές φορολογικές διατάξεις σε διευθετήσεις που δεν είναι γνήσιες, στο βαθμό που δεν εφαρμόζονται για έγκυρους εμπορικούς λόγους που αντικατοπτρίζουν την οικονομική πραγματικότητα.

Κανόνες ελεγχόμενης αλλοδαπής εταιρείας (ΕΑΕ): Οι κανόνες ΕΑΕ αναδιανέμουν τα εισοδήματα μιας αλλοδαπής ελεγχόμενης θυγατρικής με χαμηλή φορολογία στην υψηλότερη φορολογία μητρικής εταιρείας της, με αποτέλεσμα την επιβολή φορολογίας των εσόδων αυτών από τη μητρική εταιρεία στη χώρα κατοικίας της, εμποδίζοντας έτσι τη μετατόπιση κερδών σε εταιρείες εγκατεστημένες σε δικαιοδοσίες χαμηλής φορολογίας. Η οδηγία προβλέπει για δύο τρόπους υπολογισμού των εσόδων αυτών, νοουμένου ότι ξεπερνούν κάποια όρια, με την Κύπρο να επιλέγει τον δεύτερο:

  • είτε σε ορισμένες προκαθορισμένες κατηγορίες μη διανεμηθέντος (παθητικού) εισοδήματος (τρόπος α΄)
  • είτε σε μη διανεμηθέντα εισοδήματα από μη γνήσιες διευθετήσεις που έχουν συσταθεί με ουσιαστικό σκοπό την απόκτηση φορολογικού πλεονεκτήματος (τρόπος β’).
  • Συγκρίνοντας με τα υπόλοιπα κράτη μέλη, παρατηρούμε επίσης ότι η Κύπρος έχει ακολουθήσει την πλειοψηφία σε ό,τι αφορά τον τρόπο υπολογισμού εφόσον Ιρλανδία, Μάλτα, Λουξεμβούργο, Ιρλανδία, Βέλγιο και Λευκορωσία (όλες δικαιοδοσίες που αποτελούν χρηματοοικονομικά κέντρα) έχουν επιλέξει τον τρόπο β’.

Συνεπώς, βλέπουμε πως η Οδηγία επιφέρει μεν σαρωτικές αλλαγές στη φορολογική μας πολιτική, χωρίς να σημαίνει όμως ότι η Κύπρος υστερεί σε ανταγωνιστικότητα από άλλες χώρες. Ενδεχομένως όμως να δημιουργηθεί ανάγκη πρόσβασης σε άλλες αγορές, για μετριασμό οποιωνδήποτε συνεπειών.

Γιώργος Μαρκίδης, Διοικητικός Σύμβουλος, Επικεφαλής Φορολογικών Υπηρεσιών, KPMG Limited

SHARE
FETCHING MORE CONTENT

Window will close in 15 secs

QUOTE OF THE DAY

Δεν ελπίζω τίποτα. Δεν φοβάμαι τίποτα. Είμαι λέφτερος

- Νίκος Καζαντζάκης

, 1883-1957, Έλληνας συγγραφέας